Bilim İnsanları Hücresel Yaşlanma İçin Kilit Gen Buldu

Tüm canlılar doğarlar, yaşarlar ve ölürler. Bu, tabiatın en kıymetli kanunlarından biridir. İnsanlarda da tıpkı biçimde ilerleyen bu süreç, çok uzun bir müddettir araştırılıyor. Araştırmacılar, yaptıkları araştırmanın sonucunu almaya başlamış görünüyor. Biyolojik yaşlanmada temel rol oynayan gizemli bir gen keşfeden araştırmacılar, bu geni yaşa bağlı hastalıkların tedavi edilerek güzelleştirilmesinde kullanmayı amaçlıyor.

Wisconsin-Madison Üniversitesi’nde misyonlu araştırmacılar tarafından gerçekleştirilen bu keşif, biyolojik yaşlanmayı kıymetli ölçüde yavaşlatıp bilakis çevirmemizi sağlıyor. Çalışma, mezenkimal kök hücre (MKH) gençleştirme kullanılarak hücre yaşlanmasını bilakis çevirmeyi hedefliyor.

Hücre yaşlanması nasıl aksine çevrildi?

Wisconsin-Madison Üniversitesi Biyomedikal Mühendislik Kısmı fakülte üyesi ve baş araştırmacı Wan-Ju Li, “Hücresel tekrar programlama yoluyla MKH gençleştirmeye dair evvelki bulgulara katılsak da bizim çalışmamız daha ileriye giderek, tekrar programlanmış MKH’lerin, yaşlanmanın hücresel belirtilerini düzgünleştirmek için moleküler seviyede nasıl düzenlendiğine dair içgörü sağlıyor” sözlerini kullandı.

En değerlisi hücredeki yaşlanmayla ilgili faaliyetleri denetim eden temel sistemlerden biri olan, sinyalizasyon yolağını belirleyebildik.” diyen Li, “Bulgularımızın MKH yaşlanmasına ve bunun rejeneratif değerine yönelik anlayışın geliştirilmesini sağlayacağını düşünüyoruz” sözlerini kullanarak yaşlılığa bağlı hastalıkları büyük ölçüde engellemek istediklerini belirtti.

Bu hafta bilim mecmuası Stem Cells’de yayımlanan araştırma, “çok değerli bir muvaffakiyet” sözüyle nitelendirildi. Araştırmacılar, yaptıkları çalışmalarda diz ve dirsek eklemlerinde bulunan insan sinovyal sıvısından MHK’leri tahlil ettiler. Bu MHK’leri dönüştürmeden evvel pluripotent kök hücreler (canlıyı oluşturan tüm hücre tiplerine dönüşebilen gelişen bir embriyonun erken safhalarında ortaya çıkan farklılaşmamış hücreler) olacak halde tekrar programladılar. Bunun sonucunda da gençleştirilmiş MKH’ler elde edildi.

Yayımlanan makalede, “Yaşlanmayla ilgili faaliyetlerin MKH’lerde, ebeveyn soyundakilere kıyasla büyük ölçüde azaldığını saptadık. Bu da hücre yaşlanmasının bilakis döndüğüne işaret ediyor” tabirleri kullanıldı. Bilhassa kemik erimesi, kıkırdak dejenerasyonunun uygunlaştırılması için üretilecek tedavilerde bu buluşun kritik bir ehemmiyete sahip olduğunu söyleyen Dr. Li, Parkinson ve kalp hastalıklarının tedavisinde de bu tedaviden yararlanma konusunda umutlu olduklarını söyledi.